میر مفتون

زندگی‌نامه

میر مفتون، خواننده و نوازندهٔ موسیقی فولکلور افغانستان، در سال ۱۹۶۴ در روستای بازگیرِ ولسوالی اشکاشم، ولایت بدخشان، زاده شد. از کودکی به موسیقی گرایش داشت و در خانواده‌ای پرورش یافت که پدر و پدربزرگش نیز آواز می‌خواندند. آموزش رسمی موسیقی ندید و در کنار فعالیت هنری، نزدیک به یک دهه در خدمات دولتی کار کرد. موسیقی او ریشه در سنت‌های بدخشان دارد و با رنگ‌وبوی موسیقی نواحی دیگر آسیای میانه همراه است. دمبوره، هارمونیوم و قیچک از سازهایی‌اند که با آن‌ها می‌نوازد؛ ترانه‌هایش نیز از عاشقانه و طنزآمیز تا روایت‌هایی از زندگی و جامعه را در بر می‌گیرند. در میان آثار شناخته‌شده‌اش می‌توان از «عاشقی»، «عاشق شدم»، «چه آمد بر سر پریان پنجشیر» و «امسال در ولایت پنجشیر» نام برد. نوارهای کاستیِ اجراهای آغازین او در شمال افغانستان دست‌به‌دست شد و دامنهٔ شنوندگانش را به مناطق دیگر کشور گسترش داد. مفتون در سال ۲۰۰۱ جایزهٔ بین‌المللی پرنس کلاوس را برای نقش فرهنگی‌اش در موسیقی سنتی شمال افغانستان دریافت کرد و در همان دوره در اروپا، از جمله شهر آرنهم هلند، به اجرا پرداخت. او همچنین در فصل‌های چهاردهم و پانزدهم برنامهٔ «ستارهٔ افغان» داوری کرد. فعالیتش به شناساندن موسیقی محلی بدخشان و سازهای بومی آن برای مخاطبان گسترده‌تر یاری رسانده است.